Co to są Rekolekcje Ignacjańskie?

Jest to coraz bardziej znana forma rekolekcji, dzięki której również dzisiaj wielu ludzi młodych i starszych znajduje skuteczną pomoc w spotkaniu z Bogiem i ze sobą samym. Nazywane są ignacjańskimi bo ich autorem jest św. Ignacy z Loyoli, założyciel zakonu jezuitów. W rzeczywistości nie on wymyślił czy stworzył tę metodę, ale opisał w niej to, co sam wcześniej przeżył i w jaki sposób był prowadzony przez Boga. Ich ogromna skuteczność i moc, sprawdzona przez samego Świętego i jego pierwszych towarzyszy, doprowadziła do oficjalnego zatwierdzenia książeczki Ćwiczeń, opisującej treść Rekolekcji i sposób ich odprawiania, w 1548 roku przez papieża Pawła III. W ten sposób Kościół wzbogacił się o nową metodę, ułatwiającą wewnętrzną przemianę i odkrywanie woli Bożej przez człowieka.

Ćwiczenia Duchowe, powszechnie zwane Rekolekcjami Ignacjańskimi, przeżywane w klimacie modlitwy zakorzenionej w Słowie Bożym i zupełnego milczenia, stwarzają szczególną okazję do lepszego poznania siebie, a przede wszystkim do odkrycia miłości Bożej. Są one drogą pogłębionego życia duchowego i przeprowadzają rekolektanta przez kolejne etapy życia duchowego, tradycyjnie określane jako: oczyszczenie, oświecenie i zjednoczenie. Odprawiane z zaangażowaniem, otwartością i hojnością wobec Boga, mogą stać się szkołą pogłębionego życia wewnętrznego, prowadzącego do większego zaangażowania się w służbie Bożej. Są szkołą modlitwy - zwłaszcza medytacyjnej i kontemplacyjnej - oraz okazją do uczenia się sztuki rozeznawania koniecznej do właściwego podejmowania decyzji i ich realizacji. Osobom stojącym przed wyborem drogi życia Ćwiczenia Duchowe pomagają w dokonaniu właściwego wyboru. Są pomocne także do reformy życia oraz do pogłębienia i ożywienia doświadczenia wiary. Mogą stać się czasem wyraźnego wzrostu duchowego.

"Ćwiczenia Duchowe - pisał sam św. Ignacy - są najlepszą rzeczą, jaką w tym życiu mogę sobie pomyśleć i w oparciu o doświadczenie zrozumieć, aby człowiek mógł i sam osobiście skorzystać i wielu innym przynieść owocną pomoc i korzyść".

Pius XI w encyklice "Mens nostra" (1929) podsumował wielowiekowe doświadczenie w zakresie udzielania Ćwiczeń nazywając je "najmądrzejszym i ze wszech miar uniwersalnym kodeksem reguł zdolnych wprowadzić duszę na drogę zbawienia i doskonałości".

W pięćdziesiątą rocznicę ukazania się wspomnianej encykliki Jan Paweł II w przemówieniu przed modlitwą Anioł Pański (16 XII 1979) wypowiedział życzenie: "aby szkoła Ćwiczeń duchowych była skutecznym środkiem przeciwko złu współczesnego człowieka, który wciągnięty w ludzką zmienność, żyje poza sobą zajęty zbytnio rzeczami zewnętrznymi. Niechaj Ćwiczenia będą kuźnią nowych ludzi, autentycznych chrześcijan, oddanych apostołów. Jest to życzenie, które zawierzam wstawiennictwu Matki Najświętszej: najpełniej oddanej kontemplacji, mądrej Mistrzyni Ćwiczeń Duchowych".

Wprowadzenie w modlitwę - Fundament Ćwiczeń Duchowych

Rekolekcje te wprowadzają w doświadczenie życia duchowego poprzez poznanie i praktykowanie różnych metod modlitwy, takich jak: lectio divina, medytacja ignacjańska, ignacjański rachunek sumienia. Ta forma rekolekcji wprowadza w doświadczenie przedłużonej, osobistej modlitwy i milczenia oraz rozmów z osobą towarzyszącą (kierownikiem duchowym).

W czasie 5 dni rekolektant jest zaproszony do refleksji nad podstawą swej wiary, nad uświadomieniem sobie fundamentu swej relacji do Boga. Jest to spotkanie z miłością Boga, który pierwszy nas ukochał. Spotkanie to prowadzi do prawdziwego pokochania siebie, bliźniego i Boga. Jest to czas poświęcony także na pojednanie z sobą samym i akceptację swojego życia. Jest to pierwszy etap Rekolekcji Ignacjańskich, niezbędny dla podjęcia następujących po nim kolejnych tygodni.

I Tydzień - droga oczyszczenia

Droga oczyszczenia to wejście w pogłębioną refleksję nad podstawowym powołaniem człowieka do pełni człowieczeństwa, do więzi z Bogiem, z innymi ludźmi, z otaczającym światem. Umożliwia ono także pełniejsze poznanie samego siebie.

Medytacje tego tygodnia pomagają rekolektantowi dostrzec nieład własnego życia, odchodzenie od Boga, dynamikę grzechu i niszczącą siłę zła. Człowiek w takim doświadczeniu jest prowadzony ku spotkaniu z Bogiem żyjącym i przebaczającym. Pełne spotkanie z Miłosierdziem Boga dokonuje się w sakramencie pojednania, zazwyczaj obejmującym całe dotychczasowe życie. Ta droga dokonuje się w świetle Słowa Bożego i w klimacie modlitwy, bo najważniejszym prowadzącym i uzdrowicielem jest sam Bóg, który w Chrystusie pochyla się nad człowiekiem.





II Tydzień - droga oświecenia

Po doświadczeniu oczyszczającej mocy Bożego Miłosierdzia, rekolektant szuka pogłębionego spotkania z Jezusem Chrystusem i ustawicznie prosi o dar Jego dogłębnego poznania, aby Go lepiej kochał i naśladował. Chrystusa przyjmuje on odtąd jako swego Pana i Mistrza. Podstawową praktyką modlitewną na tym etapie Ćwiczeń jest kontemplacja życia i działalności Jezusa, tak aby Jego sposób myślenia, odczuwania i postępowania rekolektant czynił coraz bardziej swoim.

Stojącym przed wyborem drogi życia kontemplacje tego etapu Ćwiczeń pomagają zdobyć wewnętrzną wolność i rozeznać drogę, na którą wzywa ich Pan. Osobom, które dokonały już wyboru stanu życia, umożliwiają reformę życia oraz pogłębienie i ożywienie wiary.





III Tydzień - droga zjednoczenia

W trzecim tygodniu kontempluje się życie Jezusa, od ostatniej wieczerzy aż do śmierci na krzyżu i pogrzebu. Teraz rekolektant, po dokonanym wyborze, wpatrując się w umęczonego Chrystusa, uświadamia sobie, że tak będzie często wyglądała jego droga. Zdecydował się jednak na naśladowanie Jezusa we wszystkim, także w krzyżu. Kontemplacje męki Jezusa mają tę wierność potwierdzić i umocnić. Nic bowiem tak nie jednoczy ze Zbawicielem, jak wspólnie niesiony krzyż.

Ignacy kończy swoje Ćwiczenia kontemplacją Chrystusa Zmartwychwstałego. Jest ona logicznym następstwem trzeciego tygodnia. Bowiem tylko ten, kto wytrwa z Jezusem w krzyżu, zazna razem z Nim radości i chwały zmartwychwstania. Kontemplacja Jezusa zmartwychwstałego ukazuje, że ostatecznym celem ludzkiego życia jest udział w wiecznym szczęściu Boga. Świadomość tego pozwala nam zachować nadzieję i wewnętrzny pokój w chwilach prób i przeciwności życiowych.

Na zakończenie rekolekcyjnej drogi św. Ignacy proponuje "Kontemplację dla uzyskania miłości", która jest swego rodzaju pomostem między czasem intensywnej modlitwy a codziennością. Ma ona pomóc rekolektantowi oddać się jeszcze pełniej do dyspozycji Pana Boga. Ma nauczyć go odnajdywania Boga we wszystkich rzeczach. Stąd całe Ćwiczenia kończą się wymowną i piękną modlitwą: "Zabierz Panie i przyjmij ..., cokolwiek mam i posiadam".

Każdy z poszczególnych Tygodni Ignacjańskich trwa około ośmiu dni (Fundament jest krótszy i trwa pięć dni). Program rekolekcyjnego dnia zawiera: